FAQs Complain Problems

Photo Gallery

आगमछेँ पुननिर्माण, फोहोर व्यवस्थापन, नेपाल पर्यटन बर्ष २०२० र इन्द्रजात्राको गरिमा कुराकानीका मुख्य बिषय

चन्द्रमणि भट्टराई
असोज १

काठमाडौं । नेपालका लागि जापानको राजदूत मासामिचि साइगोले बुधबार काठमाडौं महानगरका प्रमुख बिद्यासुन्दर शाक्यसँग शिष्टाचार भेट गर्नुभएको छ । राष्ट्रिय सभा गृहको बिशिष्ट कक्षमा उहाँहरुबीच करीब आधा घण्टा कुराकानी भएको थियो ।

कुराकानीका क्रममा मेयर शाक्यले — जापान र नेपाल दुई देशसँगै जापान र नेपालका नगर—नगरबीचको सम्बन्धमा असर हुने कुनै पनि काम कसैबाट नहुने बताउनु भयो । राजदूत साइगोले — जापान सरकारको सहयोगमा बसन्तपुरमा निर्माणाधीन अबस्थामा रहेको आगमछेँ पुननिर्माणका बिषयमा फरक—फरक ठाउँबाट फरक—फरक कुरा आएपछि आफू अन्यौलमा रहेको बताएपछि मेयर शाक्यले आपसी सम्बन्धको कुरा उठाउनुभएको हो । आगमछेँसँग सम्ब्न्धि राख्ने पक्ष धेरै हुनुहुन्छ, त्यो सत्य हो । उहाँहरु सबैलाई समन्वय गर्ने काम महानगरले गर्नेछ, मेयर शाक्यले राजदूत साइगोलाई आश्वस्त पार्नुभयो । आगमछेँ पुननिर्माणका सम्बन्धमा प्राबिधिक समूहले काम गरिरहेको छ । उहाँहरुको सुझाव प्राप्त भएसँगै आपसी समन्वय गरेर, आफ्नो पदावधि सकिनु अघि नै आगमछेँको पुननिर्माण पूरा गर्ने मेयर शाक्यको भनाइ थियो ।

भेटका क्रममा राजदूत साइगोले — आगमछेँसहित काठमाडौंमा भएका सांस्कृतिक मूर्त अमुर्त सम्पदाबाट आफू प्रोत्साहित रहेको बताउनुभयो । इन्द्रजात्राको प्रसङ्ग उल्लेख गर्दै उहाँले भन्नुभयो — कुमारी रथ यात्रा गर्दा रथबाट फूल फाल्ने रहेछन् । यसरी फालिएको एउटा फूल मैले पनि भेटेको छु । फूल अलि ओइलाएको छ तर त्यसलाई जोगाएर राखेको छु । त्यसै प्रसङ्गमा उहाँले भन्नुभयो — जात्रा अवलोकन गर्न हाम्रो देशको मात्सुमोतो नगरबाट प्रतिनिधि मण्डल आएको थियो । अब नेपाल पर्यटन बर्षमा पनि जापानीजहरुलाई नेपाल आउन सहजीकरण गर्छौं ।

भेटका क्रममा राजदूत साइगोले — जापानको वातावरण मन्त्रालयले आयोजना गर्ने फोहोर व्यबस्थापन सम्बन्धि प्राबिधिक कार्यक्रममा निम्तो दिनुभयो । यसरी निम्तो दिँदै उहाँले थप्नुभयो — काठमाडौंको फोहोर व्यवस्थापनमा प्रबिधिको प्रयोग गर्न हामी इच्छुक छौं । राजदूतको यस्तो प्रस्ताव सुनेपछि मेयर शाक्यले भन्नुभयो — यस अघिका भेटमा पनि मैले भनेको छु । फोहोर व्यवस्थापनमा लगानी व्यवस्थापन गर्ने काम अहिले लगानी बोर्डले गरिरहेको छ । त्यहाँबाट टुङ्गो आएपछि हामी सहकार्य गर्न सक्छौं कि सक्दैनौं बल्ल भन्नु सकिन्छ । अहिले भन्न सक्ने अवस्था छैन ।

भेटका क्रममा कार्यपालिका सदस्यहरु तथा अन्तरराष्ट्रिय सम्बन्ध सचिवालयका अधिकारीहरु सहभागी हुनुहुन्थ्यो ।

७ करोड लागतमा तयार हुने भवन १८ महिनामा निर्माण सम्पन्न गरिने

जेठ ६

काठमाडौं । महानगरको वडा २९ मा बीर गणेशमान सिंह जेष्ठ नागरिक भवनको शिलान्यास भएको छ । सोमबार बिहान आयोजना गरिएको कार्यक्रममा संघीय संसद सदस्य प्रकाशमान सिंह र महानगरका प्रमुख बिद्यासुन्दर शाक्यले संयुक्त रुपमा भवनको शिलान्यास गर्नुभएको हो । भवन निर्माणका लागि क्षेत्र नं. १ का संसद प्रकाशमान सिंहले संसद कोषबाट ५० लाख उपलब्ध गराउनु भएको छ भने महानगरले वडालाई पठाएको रकमबाट ठूला आयोजनामा खर्च हुने रकमबाट ५० लाख रुपैयाँ उपलब्ध गराइने भएको छ । यससँगै प्रदेश सभा सदस्य दिपेन्द्र श्रेष्ठ र गणेश दुलालले भवन निर्माणका लागि थप रकम प्रदेशबाट उपलब्ध गराउने प्रतिवद्धता व्यक्त गर्नुभएको छ ।

कार्यक्रममा बोल्दै संसद सदस्य प्रकाशमान सिंहले — भवन निर्माण कार्य समयमा नै सम्पन्न गरेर सरकारले तोकेको समयमा काम गर्छ भन्ने सन्देश दिन जरुरी रहेको उल्लेख गर्नुभयो । संसद बिकास कोषका बिषयमा उठेका चर्चाप्रति संकेत गर्दै उहाँले भन्नुभयो — संसदले पाउने पैसा गोजीमा आउने पनि होइन, जहाँ मन लाग्यो त्यहाँ खर्च गर्न पनि पाइँदैन । त्यसैले यसको आलोचना गर्नुपर्दैन ।

शिलान्यासपछि धारणा राख्ने क्रममा महानगरका प्रमुख बिद्यासुन्दर शाक्यले, बिकास गर्न श्रोतको कमी नहुने उल्लेख गर्नुभयो । धेरै व्यक्तिलाई लाभ पुग्ने योजनामा सबै मिलेर काम गर्ने हो भने, परिवर्तन देखाउन समय लाग्दैन । भ्रम फैलाउने प्रवृत्तिले हुने काम पनि नहुने अबस्थामा पुगेको छ । हामी वृद्धाश्रम बनाउँदैनौं । बाबुआमाको रेखदेख सन्तानले गर्नुपर्छ, मेयर शाक्यले थप्दै भन्नुभयो — हामी हरेक वडामा एक÷एक वटा जेष्ठ नागरिक मनोरञ्जन केन्द्र खोल्ने नीतिमा छौं । आउनुहोस्, मिलेर काम गरौं ।

त्यसै क्रममा प्रदेश सभा सदस्य गणेश दुलाल र दिपेन्द्र श्रेष्ठले स्थानीय पूर्वाधार र सामाजिक बिकासका काममा प्रदेशबाट उपलब्ध हुने श्रोत उपलब्ध गराउने प्रतिबद्धता जनाउनुभयो । त्यस्तै महानगरकी उपप्रमुख हरिप्रभा श्रेष्ठ खड्गीले — नागरिक सहभागिताबिना दिगो बिकास सम्भब नभएको उल्लेख गर्नुभयो । एकातिर काम गर्दै जाने, अर्कोतिर बिगार्दै जाने पद्धतिको अन्त्य गरेर बिकासलाई दिगो बनाउने महानगरको दिशामा साथ दिन आग्रह गर्नुभयो । भवन निर्माणका बिषयमा जानकारी दिँदै वडाध्यक्ष कुश ढकालले — करीब २ रोपनी क्षेत्रफलमा भुइँतलासहित साढे चार तलाको भवन निर्माण गरिने बताउनुभयो । वडामा ठूला योजना सञ्चालन गर्न महानगरले पठाएको रकममध्ये ५० लाख रुपैयाँ भवन निर्माणका लागि उपलब्ध गराइनेछ । वडाध्यक्षको भनाइ थियो ।

कार्यक्रममा जेष्ठ नागरिक महासंघका अध्यक्ष एवं कलाकार मदनदास श्रेष्ठले — जेष्ठ नागरिकको सम्मान गर्ने संस्कारले सामाजिक व्यवस्था मिलाउन सजिलो हुने बताउनुभयो भने जेष्ठ नागरिक सेवा केन्द्रका उपाध्यक्ष प्रभातमणि (प्रवीण) ओझाले भवन निर्माणमा सहयोग गर्न संसद सदस्यहरुलाई आग्रह गर्नुभयो । 

भवन निर्माणका लागि ७ करोड रुपैयाँ लागत अनुमान गरिएको छ । भवन निर्माण गर्दा जेष्ठ नागरिकको आवतजावत तथा अन्य क्रियाकलापलाई मध्यनजर गरी जेष्ठ नागरिकमैत्री बनाइने सेवा केन्द्रले जनाएको छ ।

,

बिगत २ बर्षका कार्यक्रम तुलना गरेर हेर्नोस्, परिवर्तन महसुस गर्नुहुनेछ — मेयर शाक्य

जेठ १६

काठमाडौं । बिहीबार वडा ३ नं. वडा समितिको कार्यालय भवन निर्माणका लागि शिलान्यास भएको छ । साविक वडा कार्यालयसँगै रहेको ६ आना जग्गामा निर्माण गर्न लागिएको कार्यालय भवनको महानगरका प्रमुख बिद्यासुन्दर शाक्यले शिलान्यास गर्नुभएको हो । शिलान्यास कार्यक्रमपछि बोल्दै मेयर शाक्यले — गएको दुई बर्षमा बिगत बर्षको तुलनामा महसुस हुने प्रगति भएको बताउनुभयो । नागरिकका चाहनाअनुसारक अझ पनि धेरै काम गर्न बाँकी छ । यो क्रमागत पद्धति हो । जनतालाई केन्द्रमा राखेर हामी रात दिन काम गरिरहेका छौं । सन्तुलित र एकीकृत बिकास हाम्रो अर्जुन दृष्टि हो, मेयर शाक्यले थप्दै भन्नुभयो — सहरी समृद्धिका लागि २०७४ सालको स्थानीय निर्वाचनमा अरु दलले गरेका घोषणा पत्रमा उल्लेख गरेका काम पनि हामीले बार्षिक कार्यक्रममा राखेका छौं । यी कार्यक्रमको कार्यान्वयनमा हाम्रो नियमित प्रयास हुनेछ ।

कार्यक्रममा बोल्दै वडाध्यक्ष दीपक के. सी. ले नागरिकले सेवा लिन आउने ठाउँ व्यवस्थित गर्नु, आपत् विपद्का समयमा आश्रय उपलबध हुने ठाउँ (सार्वजनिक) को सुरक्षा गर्नु वडाको दायित्व हो । यो नागरिकको भवन हो । हामी सेवामैत्री भवन निर्माण गरेर जनअपेक्षा पूरा गर्छौ । सोही अवसरमा बोल्दै महानगरीय प्रहरी वृत्त महाराजगञ्जका प्रहरी नायव उपरीक्षक फणिन्द्र प्रसाईले वडा कार्यालय निर्माण भएपछि प्रहरीको काममा पनि सहयोग पुग्ने धारणा राख्नुभयो । सार्वजनिक सेवा सबैको दायित्व हो, मिलेर काम गरौं प्रसाईको आग्रह थियो ।

अब निर्माण हुने भवन पुरानो भवनसँगै जोडेर बनाइनेछ । तीनतले भवनको भुइँ तलामा ४ वटा चारपाङ्ग्रे र १५ वटा दुई पाङ्ग्रे सवारी साधनको पार्किङ् क्षमता हुनेछ । भवन लिफ्ट, भ¥याङ् र बैठक कक्षसहित अपाङ्गमैत्री हुनेछ । भवनको पहिलो तल्लामा वडा अध्यक्ष, वडा सदस्य र वडा सचिबको कार्यकक्ष, सोधपुछ कक्ष, भ¥याङ् र लिफ्ट हुनेछ । भवनका डिजाइनका बारेमा इञ्जिनियर प्रेमबहादुर श्रेष्ठ भन्नुहुन्छ — भवनको दोश्रो तलामा ६० जना क्षमताको बैठक कक्ष, कार्यालय सञ्चालनका लागि कोठा हुनेछन् । भवन निर्माण सम्पन्न भएपछि प्रशासनिक काम र वडामातहतका अन्य सेवा पुरानो भबनबाट सञ्चालन हुनेछ । इञ्जिनियर श्रेष्ठ भवनको ढाँचाका बिषयमा कुृरा गर्दै भन्नुहुन्छ — अगाडिको मोहडा परम्परागत नेपाली शैलीको हुनेछ । उहाँकाअनुसार वाइबा एण्ड लामा निर्माण सेवालाई भवन निर्माण कार्यका लागि गएको बर्ष जेठ १४ गते नै कार्यादेश दिइएको थियो । निर्माणसम्बन्धि प्राबिधिक बिबादले ठाउँ परिवर्तन गरेर काम अगाडि बढाउन लागिएको हो ।

भ्याटसहित २ करोड ७० लाख ३५ हजार ३२५ रुपैयाँ ८५ पैसा लागत इष्टिमेट गरिएको भवन निर्माणका लागि प्रस्तावक वाइवा एण्ड लामा कम्पनीले २ करोड १५ लाख ४२ हजार ९१४ रुपैयाँ ९५ पैसा मा काम कबोल गरेको छ । यस अघि ४, ८, ९, १४, १८ र २६ वडा समितिको कार्यालय निर्माणका लागि शिलान्यास भइसकेको छ । 

, ,

जेठ १२

 काठमाडौं महानगरको सहरी योजना आयोगमा सरोज बस्नेत उपाध्यक्ष नियुक्त हुनु भएको छ । महानगरको आइतबार बसेको ३३ औं नगर कार्यपालिका बैठकले बस्नेतलाई उपाध्यक्ष नियुक्त गरेको प्रबक्ता ईश्वरमान डंगोलले जानकारी दिनुभयो । बस्नेत यस अघि आयोगको सदस्य सचिव हुनुहुन्थ्यो । गएको चैत २४ गते सम्पन्न महानगरको चौथो नगर सभाले स्वीकृत गरेको काठमाडौँ महानगरपालिका सहरी योजना आयोग (गठन तथा सञ्चालन कार्यविधि) ऐन, २०७५ को व्यवस्थाबमोजिम उहाँलाई उपाध्यक्ष नियुक्त गरिएको हो । ऐनले आयोगको अध्यक्ष महानगरको प्रमुख रहने व्यवस्था गरेको छ । बैठकले पाकिस्तानको इस्लामावाद नगरसँग भगिनी सम्बन्ध स्थापना गर्न प्रस्ताव अनुमोदन गरेको छ ।

बैठकमा प्रहरीसँगको साझेदारितामा सहरमा राखिने सिसिटिभि क्यामरा जडान गर्न थप २ करोड ८१ लाख उपलब्ध गराउने निर्णय गरेको छ । यस अघि यही कार्यक्रमका लागि ३ करोड रुपैयाँ उपलब्ध गराइसकेको छ ।

बैठकका अध्यक्ष एवं महानगरका प्रमुख बिद्यासुन्दर शाक्यले — वडाका योजना कार्यान्वयन गर्दा महानगरसँग समन्वय गर्न वडाध्यक्ष र कार्यपालिका सदस्यहरुलाई आग्रह गर्नुभयो । महानगरको सन्तुलित र योजनावद्ध बिकासका लागि आगामी नगर सभामा प्रस्तुत हुने प्रस्ताव वडा समितिबाट अनुमोदन गरेर समयमा नै पठाउनोस्, मेयर शाक्यले थप्दै भन्नुभयो — धेरै काम वडाबाटै गर्नुपर्छ भन्ने मेरो चाहना हो । वडाबाटै काम भए पनि केन्द्रमा जानकारी चाहिँ हुनुपर्छ ।

बैठकमा प्रमुख शाक्यले जेठ २२ स्मार्ट टेक्नोलोजी कम्पिटिसनको समापन कार्यक्रम आयोजना गरिने जानकारी गराउनुभएको थियो ।

समस्या देखाउने होइन, समाधान दिने बिज्ञ चाहियो — मेयर शाक्य

जेठ ८

काठमाडौं । सहरमा उत्पादन भएको घरेलु फोहोरलाई दिगो रुपमा व्यवस्थापन गरेर जलबायु परिवर्तनमा पुग्ने असर रोक्ने प्रतिवद्धतासहित काठमाडौंमा ‘जलबायु परिवर्तनमा फोहोरमैलाले पारेको प्रभाव’ बिषयक एक दिवसीय गोष्ठी सम्पन्न भएको छ । महानगरको वातावरण व्यवस्थापन बिभागले आयोजना गरेको गोष्ठीलाई सम्बोधन गर्दै महानगरका प्रमुख बिद्यासुन्दर शाक्यले —सहरमा यस्ता समस्या छन् भनेर देखाउनेभन्दा यो समस्याको समाधान यो हो भनेर देखाउने बिज्ञको खाँचो रहेको देखाउनुभयो । कुनै एउटा बिषय दियो भने घण्टौंसम्म बोल्न सक्ने क्षमता हुन सक्छ । समस्याका चाङ् लगाइदिन सक्ने प्रवृत्ति हुन सक्छ । धेरै बिकल्प देखाउने पनि गर्न सकिन्छ । तर, यो समस्याको समाधान गर्न सक्ने यो नै उपयुक्त बिकल्प हो भनेर देखाउन सक्ने बिज्ञ पाउन सकिएन । मेयर शाक्यले अनुभव सुनाउँदै भन्नुभयो — आम नागरिकसँ जोडिएका समस्या समाधानमा बिकल्प दिने जोकोहीलाई पनि स्वागत छ । तपाईँको सुझावलाई हामी नीतिमा उल्लेख गर्छौं, बजेट व्यवस्था गरेर कार्यान्वयन गर्छौं, आउनुहोस् सुझाव दिनोस् ।

वातावरणीय सुधारका लागि हाी बिद्युतीय सवारी साधन सञ्चालन गर्ने तयारीमा छौं । केही बिज्ञ भन्छन् — काठमाडौंमा बिद्युतीय सवारी चलाउन हुँदैन । बिज्ञबाट आएका यस्ता धारणाले काममा अलमल गराइदिन्छ । मेयर शाक्यले सहरी व्यवस्थापन वातावरणीय मुद्दामा कुरा गर्दै — सवारी जाम कम हुनासाथ बायु प्रदुषणमा कमी आएको उल्लेख गर्नुभयो । सहरी समस्या बहुपक्षीय सम्बन्धका हुन्छन् । हामी जिम्मेवारपूर्वक समस्याको समाधानमा जुटेका छौं ।

गोष्ठीमा उपप्रमुख हरिप्रभा खड्गी श्रेष्ठले — सहरी आचरण क्रमशः बनिबनाउ बस्तुको उपभोगमा अभ्यस्त बन्न थालेको छ । प्लाष्टिकजन्य बस्तु मानिसको अभिन्न अङ्ग भइसक्यो । फोहोर मैला व्यवस्थापन भनेको एक पक्षले मात्र काम गरेर व्यवस्थापन हुने होइन । यसको सुधारका लागि व्यक्तिगत आचरण सुधारबाट अघि बढ्नुपर्छ । सहरी समस्या गोलमटोल छन् । समस्या प¥यो भने अरुलाई देखाउन मिल्ने र राम्रो भयो भने आफूले जस लिन सजिलो अवस्था छ । गोष्ठीमा धारणा राख्दै महानगरका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत केदार न्यौपानेले — सडक सञ्जाललाई उदाहरणका रुपमा प्रस्तुत गर्नुभयो । सडक कस्ले खन्छ? किन खन्छ? खनेपछि किन पुर्दैन? नागरिकलाई थाहा नै हुँदैन । सहरका सडक बिगार्ने धेरै निकाय छन् तर धुँवा उड््यो भने महानगरले गाली खानुपर्छ । अब हामी सहरी सेवा र पूर्वाधारमा सीमा लगाएर जिम्मेवारी छुट््याउने सोचमा छौं । यसले केही सुधार हुन्छ कि, न्यौपानेले आशा व्यक्त गर्नुभयो ।

गोष्ठीमा वातावरणबिद् भुषण तुलाधरले नगरपालिकामा उत्पादन हुने फोहोरले जलबायु परिवर्तनमा पारेको प्रभावका बिषयमा कार्यपत्र प्रस्तुत गर्दै — जैबिक जोहोरबाट ३.६ प्रतिशतले हरित गृह ग्याँस उत्सर्जन हुने बताउँदै यसबाट हुने असर कम गराउन व्यक्तिगत तहबाट काम थालनी गर्नुपर्ने धारणा राख्नुभयो । त्यस्तै फोहोरमैला व्यवस्थापन प्राबिधिक सहयोग केन्द्रका पूर्व कानुन अधिकृत दिपेन्द्र ओलीले — फोहोरमैला व्यवस्थापनका लागि प्रचलित कानुन र वातावरणीय सुधारका लागि यसको प्रभावका बिषयमा कार्यपत्र प्रस्तुत गर्दै — फोहोरमैलाको दिगो व्यवस्थापन गर्न तथा फोहोरबाट पर्न सक्ने वातावरणीय नकारात्मक असर कम गराउन परिपक्व कानुनी व्यवस्था रहेको उल्लेख गर्नुभयो ।

कार्यपत्रमाथि टिप्पणी गर्दै पूर्व वातावरणमन्त्री गणेश शाह र फोहोरमैला व्यवस्थापन केन्द्रका पूर्व महाप्रवन्धक सूर्यमान शाक्यले — दायित्व नलिने प्रवृत्ति र आपसी समन्वय बिना काम गर्ने परिपाटीले व्यवस्था बिग्रिएको धारणा राख्नुभयो । महानगर सहरी व्यवस्थापनमा वातावरणीय पक्षले समस्या सृजना नगरोस् भन्ने चाहन्छ, गोष्ठीमा वातावरण व्यवस्थापन बिभागका निमित्त प्रमुख हरिकुमार श्रेष्ठले भन्नुभयो — एकजनाले मात्र गर्छु भनेर नहुने रहेछ ।

गोष्ठीमा सरकारी कार्यालय, सुरक्षा निकाय तथा फोहोर व्यवस्थापनमा काम गर्ने निजी तथा गैरसरकारी संघसंस्थाका प्रतिनिधिहरुको सहभागिता थियो ।

चैत्र २६

काठमाडौं । ब्रुमर खरिद प्रक्रिया अगाडि बढाउने, सार्वजनिक शौचालय र यात्रु प्रतिक्षालय निर्माण, सञ्चालन तथा व्यवस्थापनका काम प्रमुख बिद्यासुन्दर शाक्य आफैंले हेर्नेलगायत निर्णय गर्दै महानगरको ३२ औं कार्यपालिका बैठक सम्पन्न भएको छ । बिहीबार महानगरको केन्द्रीय कार्यालय रहेको जेडिए भवनको सभा कक्षमा प्रमुख शाक्यको अध्यक्षतामा सम्पन्न बैठकले — फोहोर व्यवस्थापनका लागि बिक्री हुने कम्पोष्ट बिनमा ७० प्रतिशत अनुदान दिएर बिक्री गर्ने, मानव सेवा आश्रमलाई सडकमा रहेका असहायको व्यवस्थापनमा प्रयोग गर्ने गरी सवारी साधन खरिद गर्न सहयोग गर्ने निर्णय गरेको छ । त्यस्तै अमेरिकाको कोलोराडो राज्यमा रहेको बोल्डर नगरसँग भगिनी सम्बन्ध स्थापना गर्न सहमति दिएको छ ।

कार्यपालिका बैठकमा, आजैबाट बिघटन गरिएको सार्वजनिक शौचालय र यात्रु प्रतिक्षालय निर्माण, सञ्चालन तथा व्यवस्थापनका लागि गठित अधिकार सम्पन्न समितिकी संयोजक तथा उपप्रमुख हरिप्रभा श्रेष्ठ खड्गीले अहिलेसम्म सम्पन्न गरेका कामको प्रतिबेदन र सार्वजनिक शौचालय मापदण्डको मस्यौदा प्रमुख शाक्यलाई बुझाउनु भयो । नगर कार्यपालिकाको २८ औं बैठकले उपप्रमुख श्रेष्ठ खड्गीको संयोजकत्वमा प्रवक्ता एवं वडा १५ का अध्यक्ष ईश्वरमान डंगोल र वडा १८ का अध्यक्ष न्हुच्छेकाजी महर्जन सदस्य रहेको दुई छुट्टाछुट्टै अधिकार सम्पन्न समिति गठन गरेको थियो । स्मार्ट सार्वजनिक शौचालय बनाउन उपयुक्त ठाउँको पहिचान गर्ने, स्थान अनुसारको डिजाइन एकिन गर्ने, प्रस्तावहरुको विश्लेषण गर्ने, उपयुक्त स्थान र डिजाइनमा तयार भएको प्रस्ताबबमोजिम निर्माण तथा सञ्चालन गर्न निर्णय गराउने समितिलाई जिम्मेवारी दिइएको थियो ।

समितिले अहिलेसम्म गरेका कामको बिषयमा जानकारी गराउँदै बैठकमा उपप्रमुख श्रेष्ठ खड्गीले — महानगरभित्र २८४ वटा सार्वजनिक शौचालय सञ्चालन गर्न सकिने प्रारम्भिक अध्ययनमा देखिएको बताउनुभयो । तर शौचालय चलाएर न्युनतम आवश्यकता पूरा गर्न,सबैको समान सहभागिता आवश्यक पर्ने बताउनुभयो । त्यस्तै समितिका सदस्य एवं महानगरका प्रवक्ता ईश्वरमा डंगोलले भन्नुभयो — व्यापार हुने ठाउँमा शौचालय चलाउनेको हानाथाप छ, कम व्यापार हुने ठाउँमा लगानी पनि छैन । व्यवस्थापन पनि छैन । यो अवस्थामा सुधार गर्नुपर्छ । त्यस्तै समितिका सदस्य एवं यात्रु प्रतिक्षालय कार्यदलका संयोजक न्हुच्छेकाजी महर्जनले — साझा मत निर्माण गर्न सकिएन भने काम अधुरो हुने खतराप्रति सजग गराउनुभयो ।

Source: kathmanduonline.gov.np

,

सार्वजनिक सेवा प्रदायकलाई समन्वय गरेर, राजधानी सहरको छवि सुधार गर्ने प्रयास गर्नेछु — प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत न्यौपाने

चन्द्रमणि भट्टराई
बैशाख १६

काठमाडौं । काठमाडौं महानगरको प्रमुख प्रशाशकीय अधिकृतमा सरकार सचिव केदार न्यौपानेले सोमबार पदबहाली गर्नुभएको छ । यस अघि उहाँ प्रदेश १ को प्रमुख सचिवका रुपमा कार्यरत हुनुहुन्थ्यो । मन्त्री परिषद्को बैशाख २ गतेको निर्णयले उहाँ महानगरको प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतका रुपमा सरुवा हुनुभएको हो ।

पदवहाली गर्नुअघि महानगरको सभा कक्षमा प्रशासन बिभागले आयोजना गरेको स्वागत कार्यक्रममा उहाँले — संघीय नेपालको केन्द्रीय राजधानी सहरको छवि बढाउन सरोकारवाला सबै एकै ठाउँमा हुनुपर्ने बताउनुभयो । एकीकृत र समन्वयात्मक रुपमा वितरण गर्नुपर्ने सहरी सेवा छरिएकाले गुनासा बढेका हुन् । उहाँले थप्दै भन्नुभयो — केन्द्रीय राजधानीको गौरव बढाउन सार्वजनिक सेवा प्रदायकलाई समन्वय गरेर एकीकृत बिकास पद्धतिको स्थापना गर्नमा मेरो जोड रहनेछ । उपयुक्त व्यक्तिलाई क्षेत्रगत जिम्मेवारी दिने, असल अभ्यासको प्रवर्धन गर्ने, संस्थागत सिकाइलाई व्यवस्थित गर्ने काम मेरा प्राथमिकता हुन् । प्रशासकीय अधिकृत न्यौपानेले भन्नुभयो — काममा तपाईहरु पनि खुशी हुनुपर्छ । जनता र जनप्रतिनिधि पनि खुशी हुनुपर्छ । यसले मात्र सार्वजनिक संस्थाको गरिमा बढ्छ ।

गएको बर्ष यसै समयमा म गृह मन्त्रालयमा थिएँ । त्यसपछि प्रदेश सरकार हुँदै अहिले स्थानीय सरकारमा आएको छु । तीन वटै तहका सरकार सञ्चालनको अनुभव प्रयोग गरेर, महानगरलाई व्यवस्थित बनाउने प्रयास गर्नेछु । कार्यक्रममा उहाँले बताउनुभयो ।

सोही अवसरमा बोल्दै महानगरको प्रशासन विभागका प्रमुख ज्ञानेन्द्र कार्कीले महानगरको बिद्यमान अवस्थाका बिषयमा जानकारी गराउँदै — छरिएका कार्यालय र साबिक व्यवस्थामा महानगरमा सेवा शुरु गरेका कर्मचारीको समायोजन अहिलेका प्रमुख समस्या भएको उल्लेख गर्नुभयो ।

यस अघि महानगरमा प्रमुख प्रशासकीय अधिकृतका रुपमा काम गरिरहनु भएका सरकारका सचिव यादवप्रसाद कोइराला, संघीय तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयमा सचिवका रुपमा सरुवा भएर जानुभएको छ ।

 

, ,

चैत्र २७

काठमाडौं महानगरपालिकाले बारा र पर्सा जिल्लाका हावाहुरी प्रभावितलाई प्रधानमन्त्री दैवी प्रकोप उद्धार कोषमार्फत सहयोग रकम प्रदान गरेको छ । बुधबार महानगरका प्रमुख बिद्यासुन्दर शाक्यले प्रधानमन्त्री तथा मन्त्री परिषद्को कार्यालय सिंहदरबारमा पुगेर ४० लाख ३१ हजार ४१३ रुपैयाँ ९५ पैसाको चेक हस्तान्तरण गर्नुभएको हो । यस रकममा महानगरकोतर्फबाट २५ लाख रुपैयाँ र बाँकी रकम जनप्रतिनिधि तथा कर्मचारीकोतर्फबाट १ दिनको पारिश्रमिकबाट संकलन गरिएको हो । रकम हस्तान्तरण अवसरमा महानगरका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत यादवप्रसाद कोइराला पनि उपस्थित हुनुहुन्थ्यो ।

गएको २१ गते महानगरको सभा कक्षमा बसेको कार्यपालिकाको ३१ औं बैठकले हावाहुरीबाट प्रभावितलाई सहयोग रकम प्रदान गर्ने निर्णय गरेको थियो ।

प्रधानमन्त्रीसँगको भेटका क्रममा प्रमुख शाक्यले, महानगरले सम्पादन गरिरहेका तथा आगामी योजनामा रहेका कार्यक्रमका बिषयमा जानकारी गराउनुभएको थियो ।

 

शास्त्रीको शालिकमा पुष्पगुच्छा अर्पण गर्दै महानगरका प्रमुख, उपप्रमुखसहित जनप्रतिनिधिहरु

काठमाडौं । काठमाडौंको टेकु मचलीस्थित सहिद शुक्रराज शास्त्रीलाई प्राणदण्ड दिईको स्थानमा उनको पूर्ण कदको शालिक अनावरण गरिएको छ । यस बर्षको सहिद सप्ताहका कार्यक्रमअन्तर्गत माघ १० गते खरिवोटमुनि आयोजना गरिएको श्रद्धाञ्जली सभामा कार्यवाहक प्रधानमन्त्री ईश्वर पोख्रेल र महानगरका प्रमुख विद्यासुन्दर शाक्यले संयुक्त रुपमा शालिकको अनावरण गर्नुभएको हो । महानगरको वडा १२ ले १० लाख खर्च गरेर पित्तलको साढे ५ फिट अग्लो पूर्ण कदको शालिक निर्माण गराएको हो । शास्त्रीलाई खरिबोटको उत्तर मोहडामा झण्ड््याइएको थियो । शालिकलाई यात्रुहरुले अनुहार देख्ने गरी पूर्व मोहोडा बनाएर राखिएको छ । शालिक महेश तुलाधरले ४ महिना समय लगाएर तयार पार्नुभएको हो ।

सो कार्यक्रममा बोल्दै कार्यवाहक प्रधानमन्त्री ईश्वर पोख्रेलले — सहिदको बलिदानीले अहिलेको प्रणालीमा आइपुगेको प्रसङ्ग उल्लेख गर्दै यस प्रणालीलाई टिकाउन सवै दलको एउटै दृष्टि हुनु पर्ने बताउनुभयो । अहिले सरकार परिवर्तन भएको होइन, प्रणाली परिवर्तन भएको हो । यो प्रणाली स्थापना गर्न सहिदको योगदान बिर्सन नहुने बताउँदै उहाँले भन्नुभयो — प्रणालीलाई संस्थागत गर्न पक्ष र प्रतिपक्ष भएर हुँदैन ।

सभामा महानगरका प्रमुख विद्यासुन्दर शाक्यले — दलको कुरा गर्ने नपाइने अवस्थामा ज्यानको ख्याल नगरी प्रजातन्त्रका पक्षमा ज्यान आहुती दिने सहिदहरुको योगदान आफ्ना लागि सिकाइ भएको बताउनुभयो । सहिदहरुको योगदान चीरकालसम्म चर्चामा हुनेछ । हामी पनि लामो समयसम्म चर्चा हुने काम गर्न चाहन्छौं तर धेरै बोलेर काम गर्नै नदिने परिपाटीले हैरान बनाएको छ, मेयर शाक्यले जुन कुरामा पनि नराम्रो मात्र देख्ने परिपाटीमाथि टिप्पणी गर्नुभयो । श्रद्धाञ्जली सभामा धारणा राख्ने क्रममा महानगरकी उपप्रमुख हरिप्रभा श्रेष्ठ खड्गीले — जनताका कुरा नजिकबाट सुन्न सक्ने तहगत सरकार बन्ने वातावरणका लागि सहिदहरुले गरेको त्यागलाई प्रजातन्त्रको गुरुमन्त्र मान्नु पर्ने बताउनुभयो । अहिले हामीले पाएको शासन प्रणाली र तीन तहका सरकारको प्राप्तिलाई उहाँहरुको योगदानसँग जोडेर हेर्नुपर्छ, उहाँको तर्क थियो । सभामा शुक्रराजको शालिक निर्माणको प्रसङ्ग उल्लेख गर्दै वडा १२ का अध्यक्ष एवं वातावरण व्यवस्थापन समितिका संयोजक विकास डंगोलले — प्रजातन्त्रका लागि सहादत प्राप्त गर्ने सहिदका कारण आफू जनप्रतिनिधि हुन पाएकोले, उहाँहरुको सम्मानमा शालिक निर्माण गर्न लगाएको बताउनुभयो ।

श्रद्धाञ्जली सभामा संघीय संसद सदस्य कृष्णगोपाल श्रेष्ठ, जिल्ला समन्वय समितिका प्रमुख शिवसुन्दर राजबैद्य, पूर्व मन्त्री तीर्थराम डंगोल, वडाध्यक्षहरु, नगर कार्यपालिका सदस्य तथा वडा सदस्य र जनसाधारणको उपस्थिति थियो ।

वि. सं. १९५० सालमा बनासरमा जन्मनु भएका शुक्रराज शास्त्री धार्मिक गतिविधिमार्फत जहानियाँ शाशनविरुद्ध जागरण अभियानमा सक्रिय हुनुहुन्थ्यो । यसै क्रममा काठमाडौंको इन्द्रचोकमा प्रवचनकामाध्यमबाट जनतालाई प्रजातन्त्रका पक्षमा उक्साएको आरोप लगाएर उहाँलाई पक्राउ गरिएको थियो । जेल सजायँ भोगिरहेकै बेला राणा शाशन विरुद्ध देश विदेशमा भएका भूमिकामा, नाइके भएको आरोप लगाएर शास्त्रीलाई १९९७ साल माघ १० गते टेकु मचलीस्थित खरिबोटमा झुण्ड््याएर प्राणदण्ड दिइएको थियो ।

शास्त्रीको श्रद्धाञ्जली सभा भएको यो स्थानलाई वि. सं. २०३५ सालमा तत्कालीन काठमाडौ नगर पञ्चायतले शिलालेख राखी संरक्षण शुरु गरेको हो ।

सहिद सप्ताहका बाँकी कार्यक्रमहरुमा माघ १३ गते सिफलमा सहिद धर्मभक्त ममथेमाले अमरत्व प्राप्त गरेको स्थानमा र माघ १५ गते शोभा भगवतीमा सहि गंगाला श्रेष्ठ र दशरथ चन्दले अमरत्व प्राप्त गरेको स्थानमा श्रद्धाञ्जली सभा हुनेछ । त्यस्तै माघ १६ गते सहिद स्मारक लैनचौरमा ज्ञात अज्ञात सहिदप्रति श्रद्धाञ्जली सभा हुनेछ ।

, , ,

काठमाडौं महानगरपालिकाको सहरी योजना आयोगले कर्मचारीहरुको दैनिक कामको अभिलेख र सम्पादन गरिरहेको कामका विषयमा जानकारी राख्न “ई—डायरी” कार्यान्वयनमा ल्याउन सकिने अवधारणा अघि सारेको छ । सहरी योजना आयोगमा यो प्रणाली परीक्षण भइसकेको छ । यसबाट कर्मचारीका नियमित कामबाहेक अन्य कुन कुन काम भए? भेटघाट र छलफल के—के भए? भ्रमण र प्रतिनिधित्व कहाँ भयो भन्ने कुराको अभिलेख तयार हुन्छ । यसबाट कसलाई कस्तो कार्यभार छ? कहाँ कति जनशक्तिको आवश्यकता छ, जस्ता विषयमा निर्णय गर्न गराउन सजिलो हुन्छ । बिहीबार महानगरको सभा कक्षमा प्रस्तुतीकरण गर्दै सहरी योजना आयोगका सदस्य सचिव सरोज बस्नेतले भन्नुभयो — यस सम्बन्धि कार्यविधि कार्यपालिकाबाट स्वीकृत गराएर प्रणालीलाई कार्यान्वयनमा ल्याउन सकिन्छ ।

प्रस्तुतीकरण सुनिसकेपछिको संक्षिप्त प्रतिक्रियामा मेयर विद्यासुन्दर शाक्यले, प्रणाली परिपक्ब बनेपछि यसका विषयमा बोल्ने बताउनुभयो ।

महानगरका प्रमुख, उपप्रमुख, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत, सहसचिवहरु, विभागीय प्रमुख, वडा सचिवका बीच गरिएको प्रस्तुतीकरणमा सदस्य सचिव बस्नेतले प्रणालीका विषयमा जानकारी दिँदै थप्नुभयो — यो हरेक कर्मचारी आफैंले विवरण भर्ने प्रणाली हो । यसलाई मोवाइलबाटै भर्न सकिन्छ । यो भर्न कम्तीमा २ मिनेट र बढीमा १५ मिनेटसम्म लाग्न सक्छ । फेसबुक चलाउन जस्तै सजिलो यस प्रणालीमा आफू सहभागी भएको कार्यक्रमको फोटो, त्यससँग सम्बन्धित कागजपत्र र आफूसँग सहभागी भएका अन्य २ जना सहभागीको परिचय खुलाउनुपर्छ ।

प्रस्तुतीकरण सुनिसकेपछि प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत यादवप्रसाद कोइरालाले — प्रणालीलाई व्यवहारिक, विश्वसनीय र आवश्यक पर्ने सबै जानकारी प्राप्त हुने ढाँचामा तयार गर्नुपर्ने बताउनुभयो भने सहसचिव डा. टोकराज पाण्डेले — परीक्षणसिद्ध भएपछि मात्र कार्यान्वयनमा ल्याउनु पर्ने बताउनुभयो । यो प्रणाली कर्मचारी भरेपछि कसकसले हेर्न पाउने हो? त्यसमा भरिएका विवरण कसरी प्रयोग हुने हुन्, प्रणालीको विकासकै क्रममा उत्तर खोज्नुपर्ने सहसचिव भरत अर्यालले बताउनुभयो ।

सहरी योजना आयोगले तयार पार्दै गरेको यो प्रणाली सूचना प्रविधि विभागलाई हस्तान्तरण हुनेछ । यसमा विभागीय प्रमुख, वडा सचिव, इञ्जिनियरहरु र अधिकृत स्तरका कर्मचारीले काम सकेको भोलिपल्ट बिहान ०९ बजेभित्रमा विवरण भरिसक्नु पर्ने व्यवस्था प्रस्ताव गरिएको छ । त्यस अवधिमा विवरण नभरे त्यसदिनका लागि प्रणाली आफैं निष्क्रिय भएर जानेछ ।

,

Pages